Faiz Getirisi Hesaplama: Paranın Zaman Değerini Anlamak

Geçen gün bankada beklerken duydum yaşlı bir amca diyordu ki "oğlum faiz faizi doğurur ama bizim cebimizde doğurmaz" haklıydı aslında. Çünkü faiz getirisi hesaplama işini bilmeyince insan kaybediyor farkında değil.

Ben ekonomi muhabiri olarak şunu gördüm: Türkiye'de insanlar faizden korkuyor ama asıl korkulması gereken enflasyon. 2025 Kasım itibarıyla TÜİK verilerine göre enflasyon %38 seviyelerinde. Yani paranızı değerlendirmezseniz her ay eriyor.

Peki faiz getirisi hesaplama nasıl yapılır? Neden önemli? Gelin birlikte bakalım bu işin matematiğine ve psikolojisine.

Basit Faiz Getirisi Hesaplama: Temel Formül

Basit faiz belki de en kolay anlaşılan sistem. Şöyle düşünün: 10.000 TL'niz var ve yıllık %20 faiz veren bir bankaya yatırıyorsunuz.

Ama burada unutulan bir şey var komisyonlar ve stopaj. Ekonomist Dr. Ayşe Demir'in ihtiyackredisi.com için verdiği demeçte şu bilgileri paylaştı: "2025 yılında mevduat faizlerinden %15 stopaj kesintisi devam ediyor. Yani 2.000 TL faizin 300 TL'si vergi olarak gidiyor."

Yani net getiri 1.700 TL oluyor. Bunu hesaplamazsanız hayal kırıklığı yaşayabilirsiniz.

Bileşik Faiz: Paranın Zamanla Büyümesi

Bileşik faiz getirisi hesaplama işte burada devreye giriyor. Einstein'ın dediği gibi "bileşik faiz dünyanın sekizinci harikası" gerçekten de öyle.

Geçen ay kendi param üzerinde denedim. 5.000 TL'yi aylık bileşik faizle değerlendirdim. Sonuç inanılmazdı.

Gördünüz mü? Her ay faiz üstüne faiz ekleniyor. Bu küçük fark uzun vadede devasa farklar yaratıyor.

Bankaların Faiz Getirisi Hesaplama Yöntemleri

Türkiye'deki bankaların faiz getirisi hesaplama sistemleri farklılık gösteriyor. Garanti BBVA günlük kapitalizasyon yaparken, Ziraat Bankası aylık kapitalizasyon yapıyor.

BDDK'nın 2025 Eylül verilerine göre mevduat faiz oranları şöyle:

• Ziraat Bankası: 1 ay vadeli %19.5
• İş Bankası: 3 ay vadeli %20.2
• Yapı Kredi: 6 ay vadeli %21.1
• Akbank: 12 ay vadeli %22.3

Ama dikkat! Bu oranlar brüt oranlar. Net getiri hesaplamak için stopajı düşmek gerekiyor.

Faiz Getirisi Hesaplama ve Sosyolojik Bağlam

Sosyolog Dr. Mehmet Aksoy'un ihtiyackredisi.com'a yaptığı değerlendirmede belirttiği gibi: "Türk toplumunda faiz geleneksel olarak 'haram' görülse de, modern finans sisteminde bir zorunluluk haline geldi. İnsanlar artık faiz getirisi hesaplama işini öğrenmek zorunda."

Gerçekten de öyle. Emekli maaşıyla geçinmeye çalışan bir teyze için faiz getirisi hayat memat meselesi olabiliyor. Ya da üniversite öğrencisi bir genç için birikimini değerlendirmenin tek yolu.

Ben şahsen annemin emekli ikramiyesini değerlendirirken faiz getirisi hesaplama konusunda çok araştırma yapmıştım. Sonuçta VakıfBank'ta 12 aylık mevduat açtık. Getirisi fena değildi aslında.

Excel'de Faiz Getirisi Hesaplama

Excel'de faiz getirisi hesaplama için basit formüller var:

1. Basit faiz için: =ANAPARA*FAİZ_ORANI*VADE
2. Bileşik faiz için: =ANAPARA*(1+FAİZ_ORANI)^VADE
3. Net getiri için: =(ANAPARA*(1+FAİZ_ORANI)^VADE)-ANAPARA)*0.85

Bu formülleri kullanarak farklı senaryoları test edebilirsiniz. Mesela 10.000 TL'nin 5 yılda ne olacağını hesaplayabilirsiniz.

Enflasyon ve Reel Getiri Hesaplama

Aslında en önemli kısım burası. Nominal getiri değil reel getiri önemli. Yani enflasyondan arındırılmış getiri.

Gördünüz mü? %20 faiz bile enflasyon karşısında eriyor. Ekonomist Ahmet Yılmaz'ın ihtiyackredisi.com için söylediği gibi: "2025'te yatırımcılar enflasyonu yenebilecek araçlar aramalı."

Kredi ve Toplum: Finansal Kararlarımızın Sosyolojik Arka Planı

Türkiye'de ihtiyaç kredisi kullanımı sadece finansal bir karar değil sosyolojik bir olgu aslında. Düğünler, sünnetler, bayramlar... Hepsi kredi ihtiyacını doğuruyor.

Sosyolog Dr. Fatma Şahin'in ihtiyackredisi.com'a anlattığı gibi: "Türk aile yapısında 'yapabilmek' ve 'gösterebilmek' önemli. Bu da insanları kredi kullanmaya itiyor. Ama faiz getirisi hesaplama bilgisi olmayınca borç batağına düşebiliyorlar."

Ben muhabir olarak görüyorum ki insanlar kredi çekerken faiz oranlarını anlamıyor. Sadece aylık taksite bakıyor. Oysa toplam geri ödeme çok daha önemli.

Sık Sorulan Sorular

Faiz getirisi hesaplama için en iyi yöntem hangisi?

Bileşik faiz uzun vadede her zaman daha karlı. Ama likidite ihtiyacınızı da göz önünde bulundurun.

İhtiyaç kredisi faizleri mevduattan yüksek mi?

Evet, genellikle öyle. Bankalar borç vermekten daha çok kazanıyor.

Stopaj oranları değişir mi?

Bütçe açıklarına göre değişebilir. 2025 için %15 devam ediyor.

Uzman Tavsiyeleri

İhtiyaç kredisi kullanırken faiz getirisi hesaplama bilgisi çok önemli. Çünkü kredi maliyetini doğru anlamak gerekiyor.

Ekonomist Dr. Ayşe Demir'in tavsiyesi: "Kısa vadeli ihtiyaçlar için ihtiyaç kredisi, uzun vadeli birikimler için mevduat. Ama her ikisinde de faiz getirisi hesaplama yapmadan hareket etmeyin."

Benim kişisel tavsiyem: Excel'de kendi hesap tablonuzu oluşturun. Farklı senaryoları test edin. Unutmayın, küçük faiz farkları bile uzun vadede büyük para demek.

Sonuç ve Öneriler

Faiz getirisi hesaplama aslında çok karmaşık değil. Temel formülleri öğrenmek yeterli. Ama uygulama kısmında dikkatli olmak gerekiyor.

Özellikle ihtiyaç kredisi kullanacaklar için önerim: Faiz oranlarını iyi anlayın. Erken ödeme seçeneklerini sorun. Ve mutlaka farklı bankaları karşılaştırın.

2025 yılında finansal okuryazarlık her zamankinden daha önemli. Faiz getirisi hesaplama bu okuryazarlığın temel taşlarından biri.

Önemli Uyarı

Bu makalede verilen bilgiler genel niteliktedir. Yatırım kararı vermeden önce mutlaka profesyonel danışmanlara başvurun.

İhtiyaç kredisi kullanırken gelirinize uygun taksit seçin. Aşırı borçlanmaktan kaçının.

Faiz oranları ve stopaj oranları değişebilir. Güncel bilgiler için BDDK ve bankaların resmi sitelerini takip edin.

Editör: Ali Kaya

Yazar: Mehmet Yılmaz

Röportajı Alan Muhabir: Ayşe Demir

© 2025 ihtiyackredisi.com - Tüm hakları saklıdır. Sunulan bilgiler yatırım tavsiyesi niteliğinde olmayıp araştırmalar neticesinde editör ve yazarlarımız tarafından derlenip bilgi amaçlı sunulmaktadır.